Sinds enige jaren wordt er door sommige biologen gezegd dat er geen opvang van zeehonden meer zou moeten plaatsvinden. Natuurlijke selectie, dat zou de manier zijn. Hierdoor is bij publiek, bestuurders en politici het beeld ontstaan dat het prima gaat met het milieu in de Noordzee en Waddenzee. Immers, de populatie zeehonden groeit en als het even tegen zit door een virus, dan sterft hooguit de helft. En dus is ons geweten gesust. Helaas is dat niet terecht. De feiten:
Het virus dat nu na 1988 opnieuw veel slachtoffers maakt is een natuurlijk fenomeen, dat tot natuurlijke selectie leidt, aldus sommige deskundigen. "…Altijd al zo geweest…" is de redenering. Maar het virus en de ziekte waren onbekend voor 1988. Wel leerde wetenschappelijk onderzoek na 1988 dat de zadelrob uit de Noordelijke IJszee door overbevissing naar zuidelijker wateren trok en zo wellicht het beruchte virus heeft overgebracht op onze soorten. Overbevissing door de mens welteverstaan!
Overigens hebben onze wetenschappers onder leiding van Prof.Dr. Ab Osterhaus van het Erasmus MC te Rotterdam in 1988 het virus ontdekt en een vaccin ontwikkeld. Dit vaccin wordt nu in diverse opvangcentra gebruikt.
Voordat de mens het Waddengebied introk waren er - voorzichtige schatting - zo’n 15.000 zeehonden. Dat was de natuurlijke populatie. Nu wijzen waarnemingen op ongeveer 3.500 zeehonden, maar daar wordt 30% bij opgeteld om op 4.500 dieren uit te komen. Ik hoop dat de waarnemers gelijk hebben…
Sinds visserij, zandwinning, lozingen, veerboten, pleziervaart, wadlopers, landaanwinning, sportvissers, vliegtuigen, scheepvaart, defensie en zwerfvuil zijn de plekken waar de zeehond in alle rust kan leven, jagen en jongen zogen, sterk verminderd. Ik ontzeg geen van de beroepsgroepen hun bestaan, noch de toerist zijn plezier, maar om te stellen dat de zeehond volledig in het wild kan leven, is allang achterhaald.
Het milieu in de Waddenzee wordt schoner. Gelukkig! Maar het is nog steeds niet schoon en dus ook niet wat het ooit was: een in alle opzichten echt natuurgebied. Dat zal het ook nooit meer worden, want we moeten het nu delen. Met de zeehond onder andere. En die komt naast oude bekenden als de PCB’s nu ook broomverbindingen als organotin en vlamvertragers tegen. Stoffen waarvan we de hoeveelheden en effecten op zeehonden op dit moment nog niet kennen. In samenwerking met o.a. toxicoloog Prof. Dr. Jef Vos van het RIVM te Bilthoven, hebben we aangetoond dat vreemde stoffen die zich in het vet van zeehonden ophopen, het immuunsysteem aantasten. Daardoor wordt de zeehond gevoeliger voor infecties.
Uitheemse virussen en onnatuurlijke stoffen zijn de factoren die de weerstand van zeehonden verminderen. In samenwerking met diverse wetenschappers doen wij sinds 1984 onderzoek naar dit belangrijke dier. Belangrijk omdat de zeehond aan het eind van een voedselketen staat. Inmiddels is een ding zonneklaar. We weten nog veel te weinig over natuurlijke processen en de invloed van onnatuurlijke factoren. Daarom misleiden we onszelf door achter diegenen te gaan staan die menen dat er slechts sprake is van natuurlijke processen.
Nederland heeft met Duitsland en Denemarken afgesproken om "terughoudend’ aan opvang te doen. Dat zou beter zijn voor de natuurlijke selectie, want zo beweert men: "…dan hou je een sterke populatie…". Helaas houdt het virus waarschijnlijk geen rekening met zwakke of sterke dieren, zo weten we van het verwante mazelenvirus van de mens. Het zou Nederland sieren om zo snel mogelijk Duitsland en Denemarken ervan te overtuigen dat opvang en wetenschappelijk onderzoek echt goede stappen zijn op weg naar een goed leefmilieu voor mens en dier. Bovendien, op 5 juli waren er 54 gezonde huilers - dit zijn pups die hun moeder zijn kwijtgeraakt - in Pieterburen. Op datzelfde moment waren er in de twee Duitse opvangcentra 86 huilers in de opvang.
En ja, er is ook nog een emotionele kant. Dit prachtige, intelligente en sociale zoogdier, verdient het om geholpen te worden als het in nood is. Ik vertik het om zo’n prachtig beest te laten lijden op het strand. Met mij denken gelukkig honderdduizenden er ook zo over. Verdwaasd? Misschien wil ik ook wel laten zien dat er nog mensen zijn die zich het lot van een dier aantrekken. Maar ook wij kunnen zeer wel rationeel zijn. Als onze dierenarts geen reele kansen voor een zeehond ziet, laten ook wij het dier inslapen.
Lenie ’t Hart - Pieterburen
07-07-2002 Bron: Zeehondencrèche Pieterburen